HAKEM HEYETİNİN YAPISI

Bütün müsabakalarda hakem heyeti şu şekilde oluşur: Nitelikleri ve görevlendirilmeleri uluslar arası kurallardaki hakem statüsüne uygun bir minder amiri, bir orta hakem ve bir sayı hakemi, o müsabakadaki hakem heyetini oluşturur. Resmî FILA şampiyonalarında kontrolörlerle ilgi madde paralelinde görev yapacak bir de kontrolör görevlendirilir. Müsabaka sırasında ciddî nedenler hariç, hakem heyeti asla değiştirilemez. Hakem heyetinde aynı milletten iki hakem birden görev alamazlar. Bundan başka hakemlerin güreşçilerle vatandaşlık bağı da kesinlikle olamaz. Ayrıca kendi milletlerinden güreşçilerin müsabakalarında görev alamazlar. Olimpiyat Oyunları’nda, Dünya şampiyonaları’nda ve kıta şampiyonalarında hakem heyetinin teşkili, minder amiri hariç, kura ile yapılır.

GENEL GÖREVLER

a. Hakemler güreş müsabakalarının kurallarında öngörülen bütün görevleri yerine getirirler. Hakemlerin görevi, müsabakayı dikkatle izleyip hareketin şekline göre karar vermektir. Bu karar müsabakanın fizyonomisini hakem bültenine aynen aktaracak şekilde olmalıdır.

b. Minder amiri, orta hakem ve sayı hakemi oyunları değerlendirerek nihaî kararlarını vereceklerdir. Orta hakem ve sayı hakemi minder amirinin idaresinde beraber çalışırlar.

c. Hakemler yürürlükteki kaidelerde öngörülen puan ve cezaları vermekle yükümlüdürler.

d. İki rakip tarafından gerçekleştirilen oyunların değerleri, sayı hakemi ve minder amiri tarafından kullanılan hakem bültenlerine işlenir.

Hakem bültenine; puanlar, ihtarlar (0), pasiviteler (P) ve zorunlu bağlamalar (K) müsabakanın değişik safhalarında sıra ile ve açıklıkla yazılmalıdır. Bu puantaj cetvelleri sayı hakemi ve minder amiri tarafından imzalanmalıdır.

e. Eğer müsabaka tuşla bitmez ise; karar minder amiri tarafından her iki güreşçinin hareketlerinin, minder amiri ve sayı hakeminin bültenleri üzerine işaretlenmiş değerlendirmelerine göre verilecektir.

f. Bütün puanlar sayı hakemi tarafından da sayı paleti veya elektronik numaratörle anında ilân edilmelidir.

g. Müsabakaların idaresi için hakemler FILA'nın temel terimlerini kullanmalıdır. Bununla beraber müsabaka esnasında kendi aralarındaki konsültasyon hariç, başkaları ile konuşmaları yasaktır.

ORTA HAKEM

a. Orta hakem, minder üzerinde kurallara göre idare etmek zorunda olduğu müsabakayı düzenli bir şekilde yürütmekten ve sonuçlandırmaktan sorumludur.

b. Hakem müsabıklar üzerinde, emirlerine ve talimatlarına uymalarını sağlamak için kesin bir otorite sağlamak mecburiyetindedir. Ayrıca müsabakayı dışarıdan yapılacak yasak ve kural dışı müdahalelere müsamaha göstermeksizin yönetir.

c. Orta hakem, sayı hakemi ile sıkı bir iş birliği içerisinde çalışır ve müsabaka esnasında görevini tahriklerden ve uygun olmayan müdahalelerden etkilenmeden yapar. Düdüğü ile müsabakayı başlatır, durdurur ve bitirir.

d. Sayı hakeminin veya minder amirinin katılımı ile müsabıklar minder dışına çıktıkları durumlarda müsabakanın içeride devamına ya da güreşin durduğu durumlarda müsabakanın yerde veya ayakta devamına karar verir.

e. Orta hakem, sol koluna kırmızı, sağ koluna mavi renkli kolluk takar. Yapılan oyunlarda alınan puanları parmakları ile işaret eder. Eğer sağ kol havada ise yapılan hareketin puanı mavi mayolu güreşçiye aittir. Aksine sol kol havada ise puan kırmızı mayolu güreşçiye aittir.

f. Orta hakemin kesinlikle tereddüt etmemesi gereken konular şunlardır:

1. Pasif güreşçi veya güreşçileri ikaz etmek,
2. Müsabakayı çok erken veya çok geç kalmaksızın tam zamanında durdurmak,
3. Oyun, minder kenarında yapılmış ise, geçerli olup olmadığına karar vermek,
4. Güreşçi köprü durumuna düştüğünde 5 saniyeyi görünür şekilde saymak ve durumun gerektirdiği ek puanı vermek,
5. Sayı hakemi ile görüş birliğine vararak, bu mümkün değilse minder amirinin mutabakatını alarak tuşa karar vermek. Tuş, güreşçinin iki omzu da aynı anda mindere yapıştığında, orta hakemin "Tuş" (tombe) veya "21, 22" kelimesini telaffuz etmesi ile geçecek zamanın sonunda gerçekleşir. Bu durumda orta hakem; minder amiri veya sayı hakemi ile mutabakattan sonra, önce elini mindere vurur ve düdüğünü çalar.
6. Müsabakayı durdurmadan minder amiri veya sayı hakemine pasif güreşçiyi işaret etmek, mutabakattan sonra prosedürü doğru olarak uygulayarak pasif güreşçiye pasivite vermek,

g. Orta hakem şunları da yapmalıdır:

1. Güreşçiler ayakta iken yanlarına çok yaklaşmamak (aksi hâlde bacaklarınıgörmeyebilir), güreş yerde ise onlara yakın olmak,
2. Müsabakanın minder ortasında yeniden başlayacağı durumlarda, müsabakanın ayakta mı, yoksa yerde mi devam edeceğine açık seçik ve hızla karar verip bildirmek (ayakların merkezî daire üzerinde olmasına dikkat etmelidir),
3. Özellikle tuşun söz konusu olduğu durumlarda, seyirci ve sayı hakemi ileminder amirinin görüşüne mâni olmamak için güreşçilere fazla yakın durmamak,
4. Güreşçilerin müsabaka esnasında vücutlarını kurulama, burunlarını temizleme, ayakkabı bağcıklarını bağlama, yaralanma ve benzeri bahanelerle dinlenmesine izin vermemek, bu durumlarda müsabakayı durdurmak ve hatalı güreşçiye ihtar, rakibine 1 puan teklif etmek,
5. Her durumda minder üzerinde pozisyonunu değiştirebilecek ve olası bir tuşu daha iyi görebilmek için yüz üstü yere yatabilecek durumda olmak,
6. Pasif güreşçiyi, minderden kaçmasını engelleyecek bir yerde durarak müsabakayı durdurmaksızın uyarmak,
7. Güreşçiler minder kenarına yaklaştığında düdüğünü çalmak için hazır olmak,

h. Orta hakem aşağıda belirtenleri de yapar:

Grekoromen güreşte özellikle güreşçilerin bacaklarına dikkat eder. Müsabakanın sonucu ilân edilinceye kadar güreşçilerin minderde kalmasını sağlar. Herhangi bir durumda mutabakat ihtiyacı duyulduğunda, önce sayı hakemine başvurur, bu esnada minder kenarında ve minder amirini görecek şekilde bulunmalıdır. Hakem kararını gerektiren durumlarda; diskalifiye veya galibi belirlemek için kendi kanaatini bildirir. Kazanan güreşçiyi minder amiri ile mutabakat sağladıktan sonra ilân eder.

i. Orta hakem kurallara uyulmaması ya da sertlikler yapılması durumunda ceza talep eder.

j. Orta hakem, minder amirinin müdahalesi ile teknik üstünlüğe (10 puan fark) ulaşıldığı anda güreşi durdurur. Bu durumda atak veya kontratak için hareketin tamamlanmasını beklemelidir. Daha sonra kazanan güreşçiye müsabakaya devam etmek isteyip istemediğini sorar.

SAYI HAKEMİ

a. Genelde güreş kurallarında öngörülen bütün yükümlülükleri yerine getirir.

b. Hiçbir şekilde münakaşaya meydan vermeden müsabakayı dikkatlice takip eder. Orta hakem veya minder amiri ile mutabakattan sonra her hareketin puanını bültene işler. Bütün durumlarda fikrini bildirir.

c. Her hareketin sonunda orta hakem veya minder amiri ile mutabakatı doğrultusunda söz konusu harekete verilen puanları bültenine işler. Yanındaki her türlü özel araç aracılığı ile kararlarını gösterir ve kararlar yanında bulunan skorborda girilir. Skorbord seyircilerin ve güreşçilerin görebileceği biçimde kurulur.

d. Pasif güreşçi hakkında kararını bildirir.

e. Orta hakemin tuş kararına katıldığını işaretle bildirir.

f. Müsabaka sırasında orta hakemin göremediği bir şey olursa (tuş, kural dışı oyun veya pasif pozisyon gibi), söz konusu güreşçinin rengini taşıyan paleti kaldırarak orta hakeme işaret eder (orta hakem onateklifte bulunmamış olsa dahi). Bütün durumlarda, sayı hakemi güreşçinin tavırlarında anormal veya kaide dışı görünen her durum içinorta hakemin dikkatini çeker.

g. Sayı hakemi, puanlama bülteninin altına imza eder ve kaybeden güreşçinin sütununu net bir şekilde çizerek ve galibin adını yazarak müsabakanın sonucunu kaydeder.

h. Minder amirinin karar vermesinin zorunlu olduğu teknik üstünlükle biten karşılaşmalar hariç, sayı hakemi ile orta hakemin kararları, eğer bir çelişki yoksa minder amirinin müdahalesine gerek kalmadan geçerlidir.

i. Hakem puantaj bülteninde; tuş, teknik üstünlük, terk ile sonuçlanan müsabakaların ne kadar sürdüğü net bir şekilde yazılmalıdır.

j. Müsabakayı daha iyi izleyebilmesi için sayı hakemi yerini değiştirebilir. Bu yer değiştirme yalnızca minderin sayı hakeminin bulunduğu uzun kenarı boyunca olabilir.

k. Sayı hakemi bültenine, güreşçinin pasivite ikazı olduğu her seferinde "P" harfi ile işaretler.

l. Sayı hakemi güreşçilerin birinin veya diğerinin yaptığı çırpmaların puanını altını çizerek belirtir.

m. Minderden kaçma, kural dışı oyun (kontağı reddetmek), yerde başlama pozisyonunun (ve zorunlu bağlamanın) doğru olmaması ve sertlik gibi durumlar sonucu verilen ihtarlar, bültene "O" ile işaretlenir.

n. Her zorunlu bağlamada bağlamayı önce yapacak olan güreşçinin hanesine "K" harfini yazar ve bağlama sonucunda alınan puanı kare içine alır.

MİNDER AMİRİ

a. Fonksiyonu çok önemli olup güreş kurallarında öngörülen görevleri yerine getiren kişidir.
b. Orta hakem ve sayı hakeminin çalışmasını koordine eder.
c. Kurallarla öngörülen her durumda müsabakanın uzamasına karar verir.
d. Hakem heyetinin hareket ve kaidelere uymasını ve müsabakanın hiçbir tartışmaya yol açmayacak şekilde cereyanını sağlamak için çok dikkatle müsabakayı takip eder.
e. Orta hakem ve sayı hakeminin anlaşmazlığı durumunda, neticenin tespiti için puan değerleri ve tuş için karar vermek görevidir.
f. Hiçbir zaman kararını ilk olarak vermez, orta ve sayı hakeminin kararını beklemelidir. Kararı etkilemeye hakkı yoktur.
g. Kural ihlâli durumunda müsabakayı durdurup orta ve sayı hakemlerine bu kararın nedenini sorar. Her iki hakemle görüştükten sonra ve çabuklukla çoğunluk oyu ile (2'ye karşı 1) kararı düzeltir.
h. Genel olarak minder amiri teknik ve özellik gerektiren hususlarda Uluslar Arası Hakem Yönetmeliği’nin ilgili bölümüne göre hareket eder.

KONTROLÖR

Olimpiyat Oyunları, Dünya şampiyonaları, Dünya Kupaları, kıta şampiyonaları ve kupaları, oyunlar ve bölgesel oyunlarda her minder için bir hakem komisyonu üyesi veya en yüksek kategoride bulunan bir hakem kontrolör olarak atanacaktır.

a. Kura Çekimi
Kontrolör orta hakem ve sayı hakemini kura ile tayin etmelidir. Bu kura her maç için minderde görevlendirilmiş hakemler arasında aşağıdaki şekilde yapılır.

Çekilen ilk numara orta hakem olarak görevlendirilir.
Çekilen ikinci numara sayı hakemi olarak görevlendirilir.
Orta ve sayı hakemleri kura ile belirlendikten sonra minder amiri belirlenen hakemler arasında karar verilerek tayin edilir.
Bir maç başladığında, bir sonraki maçın kurası çekilir.
Her minderin sorumlusunda, o minderde görevli hakemlerin numaralarının içinde bulunduğu (üç) torba olur (bu torbaları hazırlamak organizasyonun görevidir).
Minderlerdeki tüm hakemler orta ve sayı hakemi olarak görev yaparlar.

Bütün hakemlerin görevlendirilmesi tamamlanana kadar çekilen numaralar torbaya geri atılmadan (diğer torbalarda) muhafaza edilir. Herkesin görevlendirilmesi tamamlanınca prosedür tekrar uygulanmaya başlar.

Kurada güreşçilerden biri ile aynı ülkeden olan hakemin numarası çıkarsa numara torbaya geri atılır ve tarafsız bir hakem için tekrar kura çekilir.

Orta hakem olarak belirlenen hakemlerin numaraları başka bir torbaya konularak, diğer maçlarda sayı hakemi olarak görevlendirilecek şekilde kuraya tâbi tutulurlar.

Orta minderde yapılacak final müsabakaları için kuralar, hakem komisyonu başkanı veya görevlendirilmiş FILA yönetim kurulu üyesi sorumluluğunda çekilir.

b. Kontrolör
Kontrolör hakemlerin yönetimine müdahale etmez. Eğer maçın neticesini değiştirecek bir durum oluşursa minder amiri maçı durdurur, kontrolörle konsültasyon yaparak ve onunla mutabık kalarak doğru kararı belirler. Bu konsültasyon esnasında sayı hakeminin ve orta hakemin fikirleri alınmaz ve onlar bu konsültasyona katılmazlar.

Kontrolör ve minder amiri tarafından verilen karar kesindir ve değiştirilemez.

Video kontrol sisteminin olduğu müsabakalarda kontrolör minder amiri ile beraber doğru sonucu bulmak için tartışmalı pozisyonu videoda inceleyebilir.

KARAR VE OYLAMA

a. Orta hakem kararını kolunu kaldırarak ve puanları parmakları ile işaret ederek belirtir. Eğer orta hakem ve sayı hakemi anlaşmışlarsa karar geçerlidir. Bu durumda minder amirinin kararı etkileme yetkisi yoktur. Eğer açık bir ihlâl varsa minder amiri konsültasya başvurmalıdır.

b. Oylama (karar belirtmede) sayı hakemi ve minder amiri kararını, masalarında hazır bulunan paletler veya elektronik skorbord kullanarak gösterirler. Aşağıda belirtildiği gibi; mavi, kırmızı ve beyaz renklerde, birbirinden farklı 11 adet palet mevcuttur.

Bir adet beyaz palet,
Beş adet kırmızı palet; dört adet üzerinde 1, 2, 3 ve 5 yazılı palet ve bir adet rakamsız olup ilgili güreşçinin ikaz ve ihtarında kullanılırlar.

Beş adet mavi palet; kırmızıdaki gibi dördü rakamlı, biri ise rakamsızdır.

Paletler, kullanıcıların kolayca kullanabileceği şekilde bulunur. Sayı hakemi kararını açık seçik ve anlaşılır biçimde vermekten kaçınmamalıdır.

Anlaşmazlık hâlinde karar minder amiri tarafından verilir. Bu, ortahakemin veya sayı hakeminin birbirine uymayan kararlarında, birinin kararına minder amirinin uyması mecburiyeti şeklinde olur.

c. Eğer müsabaka öngörülen zamanın sonuna kadar uzarsa, kazananı tespit etmek için minder amirinin puantaj bülteni dikkate alınacaktır. Skorbord'da yazılı olan her zaman minder amirinin puantaj bültenine uygun olmalıdır. Eğer sayı hakemi ve minder amirinin tuttuğu bültenlerde bir veya birkaç puan farkı varsa, minder amirinin bülteni geçerli sayılacaktır.

HAKEMLERİN CEZALANDIRILMASI

En yüksek jüriyi oluşturan FILA Bürosu, şampiyona delegelerinden aldığı raporlara göre, hakemlere karşılaşmalarda yaptıkları hatalar için aşağıdaki disiplin cezalarını verebilir:

a. İhtar verebilir,
b. Müsabakadan çekebilir,
c. Bir alt kategoriye düşürebilir,
d. Belli bir süre için hakemliğini askıya alabilir,
e. Hakemliğine son verebilir.

HAKEMLERİN KIYAFETİ

Hakemler; orta hakem, sayı hakemi, minder amiri ve kontrolör görevlerini yaparken aşağıdaki kıyafetleri giymek zorundadırlar:

FILA logolu klâsik lacivert ceket,
gri pantolon ve siyah kemer,
Sol göğüste FILA logosu bulunan uzun veya kısa kollu açık mavi gömlek,
FILA logolu sarı kravat,
Siyah çorap,
Siyah ayakkabı.
Hakemler üzerlerinde sponsor ismi taşıyamazlar. Fakat sırt numaralarında FILA sponsorunun ismi bulunabilir.